گوتٱ دؽاری جهونی هقۊق بٱشٱر

د ڤیکیپدیا، دونسمنامٱ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Universal Declaration of Human Rights
Eleanor Roosevelt UDHR.jpg
Eleanor Roosevelt with the English language version of the Universal Declaration of Human Rights.
راس بیٱ 1948
نرخ داری 10 December 1948
جاگٱ Palais de Chaillot, Paris
سریٱک کارؽا Draft Committee
دال Human rights
Poster
The universal declaration of human rights 10 December 1948.jpg
The human rights adopted by the United Nations General Assembly of its 183rd meeting, held in Paris on 10 December 1948

گوتٱ دؽاری جهونی هقۊق بٱشٱر

سٱرتال. سی یٱ کاْ شناخت آبرۊداری زاتی هٱمٱ ٱندومؽا هونڤادٱ بٱشٱری ۉ هقۊق هومبروئٱر ۉ جا ڤ جا ناٛئینی ڤنو ٱساس آزادی ۉ هومبروئری ۉ آشتی کاری ناْ د دۏنیا د ڤٱر گرتٱ. سی یٱ کاْ نادؽاری ڤٱ کوچک کردن هقۊق بٱشٱر ریشٱ کارؽا گٱنؽ بیٱ ۉ د کارگرایی ڤنو رۊ بٱشٱر ناْ عاسی کردٱ ۉ دؽارکاری دۏنیایؽ کاْ دش بٱشٱر سی گوتن اْتقاتشو آزاد بان ۉ هیچ زٱلاٛ ناشتۊئٱن چی یٱکؽ د تمارزۊیا ڤارۏ بٱشٱر بیٱ. د اۊچاْ کاْ بایٱد ڤا ٱنجومکاری قانۊن لٛادرار هقۊق اْنسانی بی تا بشر چی آخری چارٱ اْجباری سی ری ڤ ری کاری ڤٱ جۉر ۉ فشار ناشتۊئٱ. سی یٱ کاْ ٱساسٱن هاستنیٱ کاْ گٱپ کٱلوݩ کاری اْرتباتؽا مؽنجا زایارٱیا ناْ رٱڤندؽاری مؽکٱ؛ سی یٱ کاْ خٱلک زایارٱیا یٱکاگرتٱ اْتقاتؽا خوشوناْ سی هقۊق ٱساسی بٱشٱر ۉ جاگٱ ۉ ٱرزش اْنسانی ۉ بروئٱری هقۊق زٱن ۉ پؽا ناْ د نۊ د مٱنشۊر گوتنٱ ۉ تٱسمیم گرتنٱ کاْ سی پیشکرد اْجتمایی هومیاری بٱکٱن ۉ سی موهیت آزادترؽ هال ۉ بال زهشت بؽتری دۏرس بٱکٱن؛ د اۊچاْ کاْ دۉلٱتؽا یٱناْ ڤ ملٛ گرتنٱ کاْ اْترام جهونی ۉ رایٱت راسی هقۊق بٱشٱر ۉ آزادیا ٱساسی ناْ ڤا هومیاری سامونجا زایارٱیا یٱکاگرتٱ ٱنجوم باٛئٱن؛ سی یٱکاْ هوسن هومبٱری خۊیی د اؽ هقۊق ۉ آزادیا ٱنجومکاری یٱ د ملٛ گرتنی فرٱ نازارٱ. کومولٱیکی مردوم دیار ای گوتٱدیار کاری هوقۊق بشر نٱ تمارزۊ هومبٱر سی هٱمٱ خٱلک و تموم زایارٱیا ناٛشۊ دٱ تا همٱ آیٛمیا و همٱ اٛشتما ای گوتٱدیار کاری نٱ ناٛها تیا خوشۊ داشتۊٱن و تلاش بٱکٱن کاٛ ڤا آموختارکاری و تربیت اٛترام ای هوقۊق و آزادیا گٱپ کٱلۊن بۊٱ و ڤا آهرٱ کاریا زایارٱیی و مینجا زایارٱیی؛ دیارکاری و ٱنجومکاری راستٱکی و زاٛشتدار ڤاٛنۊ چاٛ د مینجا خود زایارٱیا ٱندوم بیاٛ و چاٛ د مینجا خٱلک ڤولاتیایی کاٛ هان د اۊچاٛ تٱمین با.

مادٱ ٱڤٱل. هٱمٱ ٱفراد بشر آزاد ڤ دی میان و د دیجا هیثیت و هوقۊق ڤایٱک هومبٱراڤٱرن. هٱمٱشۊ عقل و ڤوژدان دارن ڤ باید ڤایٱک چی باٛرا بان.

مادٱ دویوم. هر کی می تۊنٱ بی یٱکاٛ د دیجا جیاڤازی لۉن؛ رٱن؛ جنس؛ زۊن؛ مٱسٱڤ؛ اٛتقات سیاسی یا هر اٛتقاتی تاٛر و هٱمچنی زایارٱ؛ هال و بال اٛشتمایی؛ مال ؛ ڤ دی اۊمائن یا هر جاگٱ تاٛر؛ د همٱ هوقۊق و همٱ آزادیا هٱنی کاٛ د گوتٱدیار ایساٛنی اۊمائٱ برخودار بۊٱ. ڤا ڤاٛنۊ هیچ جیاکاری که د ٱساس هال و بال سیاسی؛ دیڤۊنیاری و داد دیاری یا مینجا زایارٱیی ڤولات یا جاگٱ هنی با که آئم مال اۊچاٛنٱ میها اۊ ڤولات خودسلادار بۊٱ زیرناٛخیز یا ناخودسلادار بۊ یا خودسلاداریش هر جۊر هی کٱم بیٱ با.

مادٱ ساٛیوم. هر کٱسی هٱق زٱشت؛ آزادی و ٱمنیت خۊشٱ دارٱ.

مادٱ چاروم. هیژ کٱس نمی تۊنٱ کسی هٱنی نٱ بردٱ خوش بٱکٱ و کولٱن بردٱداری قدقٱ بیٱ.

مادٱ پنجوم. هیژ کٱسی نمی تۊنٱ کسی هٱنی نٱ شکنجه بکٱ یا جۊری ڤاش رفتار بکٱ که زالمۊنٱ با یا ری ڤ ری اٛنسانیت و روسۊم بشری یا زشت با.

مادٱ شٱشوم. هر کٱسی هٱق دارٱ که شخسیت هوقۊقی ڤ د همٱ جا چی یاٛ گاْل آئم د ٱساس قانۊن دیار با.

مادٱ هفتوم. همه ری ڤ ری قانۊن هومبراڤرن و هٱق دارن بی جیاکاری قانۊن هامیندارشۊ با. همٱ هق دارن ری ڤ ری هر جیاکاری که ری ڤ ری ای گوتٱدیاری با و ری ڤ ری هر کاری هٱنی کاٛ هامینداری ای جیاکاری با د پنا قانۊن بۊٱ.

مادٱ هشتوم. د نئها قانۊن کاریایی کاْ هوقۊق ٱساسی آئم نا بٱنیٱ زیر پا و او هوقۊق ڤا قانۊن ٱساسی یا قانۊنی هٱنی سی ڤ دیار با؛ هر کٱس می تۊنٱ رۊٱ تاٛ داد دیاریا زایارٱیی خۊ. مادٱ نۏهوم. هیژ کٱس نمی تۊنٱ د ری لاٛنج زاٛنۊنی یا مال د بار با. مادٱ دٱئوم. هرکٱس ڤا هومبراڤری تموم هق دارٱ کاٛ قی خوشٱ بۊرٱ د دادگا خودسلادار و بی ترف؛ منسف و آشگار و هٱمچنی دادگایی کاٛ داٛبارٱ هوقۊق و هر چی هٱنی سی ڤ یا هر اٛتهام هٱنی کاٛ سی اۊ با تٱسمیم بئیرٱ

مادٱ یازدٱئوم هر کٱسی کاٛ متهم با تا گاتی بی گونا ٱ کاٛ د جریان یاٛ گاٛلٛ قاٛ خٱلکمن کاٛ داٛش همٱ زمانتیا هاستنی سی هامینداری ڤ با ڤ قانۊنٱن مقسر با. هیژکٱس سی ٱنجوم دٱئن نا نٱدئن کاری کاٛ د گات ٱنجوم دٱئن اۊ کار د ٱساس هقۏع زایارٱیی یا مینجا زایارآیی جورم نی مٱکۊم ناٛمۊ. همچنی هیچ سزایی سختر د اۊ چی یی کاٛ د گات ٱنجوم دٱئن جورم سزارڤارش می داٛبارٱ کسی ٱنجوم ناٛمیرٱ.

مادٱ دڤازدئوم کٱسی د زاٛشت خسۊسی؛ چیا هۊنڤاداٛیی؛ زئشتجا یا نڤشتٱیا خوش؛ نباید زیر نخیز دخالت خودسرۊنٱ با و شرافت و نوم و رٱسم ڤ نباید زیر چولکاری با. هر کس هق دارٱ کاٛ ری ڤ ری چاٛنی دخالتیا و چولکاریا د ٱساس قانۊن هامینداری با.

مادٱ سینزٱئوم. هر کٱس می تۊنٱ کاٛ در هر ڤولاتی آزاد بگوڤارٱ و زاٛشتجا خوشٱ گولاٛ ڤورچی بٱکاٛ. هر کٱس می تۊناٛ د هر ڤولاتی هتی ڤولات خوشٱ بکٱ ڤ در یا ڤریٱردٱ د ڤولات خوش.

مادٱ چاردٱئوم. هر کٱسی سلا دارٱ کاٛ ری ڤ ری پی جۊری شکنجٱ و آزار ڤ دوم لیزگٱ با و روٱ د ڤولاتیا هٱنی. در جایی کاٛ پی جۊری د راسٱکی د پایٱ جورم خلکمٱن و نا سیاسی با یا رفتاریایی کاٛ ری ڤ ری اوسۊل سامۊنجا زایارٱیا یکاگرتٱ با سلا ای کار نی.

مادٱ پۊزٱئوم هر کٱسی سلا دارٱ کاٛ ایسجا ڤولاتی با. نمۊ خودسرۊنٱ نها ایسجا بیاٛن یا آلشد دٱئن ایسجا کسی نٱ گرت.

مادٱ شۊزٱئوم هر زن یا پیایی کاٛ بالغ مۊٱن سلا دارن کاٛ بی هیچ نهاگری د دیجا لۉن زایارٱ ایسجا ڤولات بیاٛن یا مسڤ ڤا یک زن زقاست بکن. د تموم گات زن زقاست و د گات جگا بیاٛن؛ او زینٱ و پیا د همٱ چی کاٛ مال زن هاستٱ ڤا یک هومبراڤرن. زن هاستاٛ باید ڤا رزایت و آزادی دۉ ترف با. هۊنڤادٱ پایه سرشت دار اٛشتماعٱ و دولت و کومولٱیکی باید هامیندار هۊنڤادٱ بان.

مادٱ هبدٱئوم. هر کٱس د دیجا خوش و یا کومولٱیکی سلا مالکیت دارٱ. نمۊ سلاداری مالکیت کسی نٱ قٱدقٱ کرد.

مادٱ هژدٱئوم. هر کٱسی سلا دارٱ کاٛ ڤیر و ڤوژدان و مسڤ آزادی داشتۊٱ. ای سلا پایٱ آزادی آلشد دٱئن مسڤ یا اٛتقات یا هر جۊر آزادی گوتن اٛتقات و ایمانٱ و د ڤرگرتٱ آموختارکاریا مسڤی و ٱنجوم دٱئن سولۊک دینی ٱ. هرکسی می تۊنٱ سلا داشتن ای هوقۊق نٱ د دیجا فردی یا کومولٱیکی یا خوسۊسی داشتۊٱ.

مادٱ نۊزدٱئوم. هرکٱسی سلا آزادی ٱتقات و گوتن ٱتقات خوشٱ دارٱ و ای سلا داشتن د ڤرگرتٱ یٱناٛ کاٛ د گوتن اٛتقات خوش هیژ سٱم و ترسی ناشتۊٱ و در گرتن دۊنسمٱنیا و ٱفگار و د گرتن و درتیج کردن ڤ د همٱ ٱڤزاریا بیاٛنی و بی سلا دٱئن مرزی آزاد با.

مادٱ بیستوم. هرکٱسی سلا دارٱ د ری آزادی کومولٱیکیا و نوفۊسیا آشتی کاری نٱ رٱڤندیاری بکٱ. نمۊ کسی نٱ مژبۊر د رٱتن و اۊمائن د کومولٱیکیا کرد.

مادٱ بیست و یکوم. هر کٱسی سلا دارٱ کٱ د دیڤۊنداری خلکمٱن ڤولات خوش چی موستقیم و چی ڤ دٱس نماینٱیایی کٱ د ری آزادی گولٱڤورچی بیٱ بان مۊکیس با. هر کٱسی سلا دارٱ ڤا هومبراڤری شرایت؛ کسمیا خلکمٱن ڤولات خوش ڤ دس داشتۊٱ. ٱساس و پایٱ آز دولت هاست و اٛرادٱ خلکٱ. ای اٛرادٱ باید ڤا ٱڤزار اٛنتخاڤاتی ٱنجوم بۊٱ کاٛ د ری دوروستی و گوران با. اٛنتخاڤات باید خلکمٱن و ڤا هومبراڤری ٱنجوم با و ڤا رٱی نادیار یا رڤشت چی ڤ ٱنجوم با کٱ آزادی رٱی دٱئن نٱ دیاری بکٱ.

مادٱ بیست و دویوم. هر کٱسی چی ٱندوم کومولٱیکی سلا داشتن ٱمنیٱت اٛشتمایی نٱ دارٱ و سلا دارٱ کاٛ ڤا ٱڤزار هومیاری زایارٱیی و هومیاری مین زابارٱیی هوقۊق اومۊری و اٛشتمایی و رٱزشتی خوشٱ کاٛ هاس جاگاٛ و نشۊن دیارکون آزادی شخسیت ڤ بۊٱ ڤا رایٱت سرچشمٱ یا و سامۊنٱیا هر ڤولاتی دیاری بکٱ.

مادٱ بیست و سیوم. هر کسی سلا دارٱ د ری آزادی کسمی داشتۊٱ و کار بکٱ؛ شرایت هومبراڤری و رازی بیاٛن د کارشٱ داشتۊٱ و د ری ڤ ری بیکاری هامینداری با. همٱ سلا دارن کاٛ بی هیچ ناهومبراڤری سی کار هومبراڤر موزد هومبراڤری باٛیرن. هرکسی کٱ کار میکٱ سلادار موزد هومبراڤری دار و رازی بیاٛنیٱ کٱ زاٛشت خوش و هۊنڤادٱ ڤنٱ هومبراڤر ڤا کاریا اٛنسانی فراهم بکٱ و ڤنٱ د دیجا هر جۊر ٱڤزار هٱنی د دیجا اٛشتمایی هامینداری بکٱ. هر کسی سلا دارٱ کٱ سی دفاکاری د منافع خوش ڤا کسۊنایی تر یکاگری رٱڤندیاری بکٱ و د یکاگریا هٱنی یٱم مۊکیس با.

مادٱ بیست چاروم هر کٱسی سلا فراغت داشتن و شادی کاری نٱ دارٱ و خوسۊسٱن سی ڤاداشت کاری منتقی ساعتیا کسم داشتن و مورخسی گوران گرتن نٱ ڤا گرتن سلا د ڤارودسیا خوشٱ دارٱ.

مادٱ بیست و پنجوم. هر کسی سلا دارٱ کاٛ ریتراز زٱشت و سلامتی و آسایشت خوش و هۊنڤادشٱ د دیجا هردنیا و مسکن و ڤاداشت کاریا پزشگی و خدمتیا هاستنی اٛشتمایی دیاری بکٱ و همچنی سلا دارٱ کاٛ د گات بیکاری؛ مریزی ؛ نقس ٱندوم و بیڤاٛیی و پیری و یا د تموم چیا هٱنی کاٛ د هاست خوش نبان و ٱڤزاریا کسم و کار سی زاٛشت د بین رتٱ بان یاٛ گاٛلٛ زٱشت آبریداری داشتۊٱ. دایا و بچٱیا سلا دارن کاٛ هومیاری و ڤاداشت کاری ڤیجاٛیی داشتۊٱن. بچٱیایی کٱ چی د کارگرایی زن هاساٛ یا چی د کارگرایی غیر د اۊ ڤ دی اۊمائٱ بان سلا دارن کاٛ همٱشۊن یٱ جۊر هامینداری اٛشتمایی داشتۊٱن.

مادٱ بیست و شٱشوم. هر کسی سلا دارٱ کاْ آموختارکاری و پرڤرشت داشتۊٱ. آموختارکاری و پرڤرشت لاٱقل تا هنداچی کٱ مال آموختارکاریا پایٱ با باید موفتی با. آموختارکاری پایٱ اٛژباریٱ. آموختارکاری کسمداری باید ڤا هومبراڤری سی همٱ با تا همٱ ڤنٱ داشتۊٱن.

آموختارکاری و پرڤرشت باید جۊری با کٱ شخسیت اٛنسانی هر کس روشت و گپ کٱلۊنکاری داشتۊٱ و اٛترام هوقۊق و آزادیا بشر نٱ جادیاری بکٱ. آموختارکاری و پرڤرشت باید هومیاری و گوذشت و اٛترام ڤ اٛتقاتیا ری ڤ ری و دۊسی مینجا همٱ زایارٱیا و نوفۊسیا لۉنی یا مسڤی یا همچنی گٱپ کٱلۊنکاری کاریا زایارٱیا یکاگرتٱ نٱ سی ڤاداشت کاری آشتی کاری هامینداری بکٱ. دا و بۊٱ سی گولٱ ڤورچی کردن جۊر آموختارکاری و پرڤرشت آیلٱ خوشۊ سلاداری بیشتری د جا کسۊنا تر دارن.

مادٱ بیست و هٱفدوم. هرکسی سلا دارٱ د ری آزادی د زئشت رٱزشتی اٛشتمایی مۊکیس با؛ د کسمیا و هونریا هومبٱر با و د پیشکرد دۊنسمٱنی و چیا ڤ هومبٱر با. هر کسی سلا دارٱ کاٛ د دیجا ڤیرجادیاری و مادی آرنگیا دۊنسمٱنی؛ رٱزشتی یا هونری هومبٱری داشتۊٱ.

مادٱ بیست و هٱشدوم. هر کسی سلا دارٱ کاٛ رٱڤندیاری نٱزمی نٱ د ڤیر داشتۊٱ کاٛ د دیجا اٛشتمایی و مینجا زایارٱیی هقۊق و آزادیا هٱنی کاٛ د ای گوتٱ دیاری نبان و یا ڤنۊ نٱ ٱنجوم دیاری بکٱ.

مادٱ بیست و نۏئوم هر کسی د ری ڤ ری هر کومولٱیکی کٱ روشت آزاد و تموم بیاٛنی شخسیت ڤنٱ دیاری بکٱ مدیۊنٱ. هرکسی سی ٱنجوم دٱئن هوقۊق و ڤ کار گرتن آزادیا خواٛ فقت زیر نخیر نهاگریایی با کاٛ ڤ دس قانۊن سی دیارکاری و رایٱت هوقۊق و آزادیا کسۊنایی تر و سی رایٱت ٱخلاقیات و نٱزم خلکمٱن و آسایشت همٱ سی یاٛ گاْلٛ کومولٱیکی مردوم کیخا دیاری بیٱ بان. ای هوقۊق و آزادیا سی هیچ جایی سی ری ڤ ری کاری اوسۊل زایارٱیا یکارگرتٱ سلادار ٱنجوم دیاری نی.

مادٱ سی یوم. هیچ کوم د قانۊنیا گوتٱدیاری ایسنی نباید جۊری تٱبیر با کاٛ د ڤرگرتٱ هوقۊقی سی دولتی یا نوفۊس یا کسی با کاٛ ڤنۊ ڤا ای سلاداریا بتۊنن هوقۊق و آزادیا دیار بیٱ د ای گوتٱدیاری نٱ بی ٱثر بکن

سرچشمٱ[آلشتکاری]