گتو

د ڤیکیپدیا، دونسمنامٱ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

د شٱئرؽا یا راسگٱیا تر ڤ مهٱلٛاٛ کاْ ساکنؽا ڤٱ بؽشتر د یاٛ قۉم یا د یاٛ مٱزهٱب بۊئٱن گتو (ڤ اْنڳلٛیسی:ghetto) گوتٱ مؽبی ۉ ایسنؽا د کولٛ ڤ راسگٱیا فٱقیر شٱئرؽ کاْ بؽشتر، موهاجرؽا یا ٱقٱلٛیٱتؽا د ڤٱ ساکن هؽسن گتو گوتٱ مۊئٱ.

گتو د نٱزٱ. ڤیرگارمٱن د اورۊپا ڤ مهٱلٛٱیایؽ کاْ ٱقٱلٛیٱت یٱهۊدی د ڤٱ ساکن بیئن گوتٱ مؽبی. د اؽروݩ سی گوتن اؽ مٱنی تاکاْ گلٛؽ کلٱمٱ «جهۊدمهٱلٛٱ» ڤ کار مؽرٱتٱ ۉ ایسنؽا د مٱنی ایسنیش بؽشتر د ڤٱ ڤ داسوݩ پٱدیدٱ چمک نشینی ڤیر مۊئٱ

تٱبعید یٱهۊدیا گتو کراکوف لهستان ڤ دٱس آلمانیا نازی

د سال ۱۵۳۶ ڤ دٱستۊر پاپ گٱپ یهودیا ناْ مٱجبۊر کردن د مهٱلٛٱ بٱستاٛ د شٱئر ڤنیز زناٛیی کنٱن کاْ د لٛا یاٛ رؽختٱگری گٱپ چۏدن (چۏدن ڤ ایتالٛیایی getto نوم نؽایٱ مۊئٱ کاْ د گۊیش عامی ghèto تلٱفوز مۊئٱ) قرار داشت ڤ اؽ خاتر اؽ مهٱلٛٱ ناْ گتو مؽگوتن.

ا گتویا اْجباری نومدؽار ۉ یٱهۊدی نشی گتو ڤٱرشو بی. د زموݩ آلمان نازی گتوسازی فراٛ سی ایزولٱ کردن اْجباری یٱهۊدیا د اورۊپا ٱنجوم گرت. نمۊنٱ اؽ سؽاسٱت د لٛا دۉلٱت اْسرائیلٛ د راسگٱیا اْشغالی فلستین هٱم اْجرا بیٱ.

د شٱئرؽا ڤلاتچٱیا یٱکاگرتٱ اْمریکا مٱمۊلٱن چمک نشینؽایؽ د ٱقٱلٛیٱت سؽ پۊس یا مکزیکی گتویا فٱقیرؽ ناْ ڤ ڤجۊد اوئردنٱ. گتونشینؽا د فرانسٱ بؽشتر د عرۉیا مراکشی ۉ ٱلجٱزایری ۉ هٱمچنی سؽ پۊسؽا هؽسن. ڤ گتویا یٱهۊدی نشی د مٱراکش «ماٛلا» گوتٱ مۊئٱ.

د اؽروݩ د قاٛئیم د قرؽ شٱئرؽا گتویایؽ ڤجۊد داشتٱ کاْ ڤا نومؽایؽ جۊر عرۉمهٱلٛٱ، عرۉهونٱ، یٱهۊدیٱ (مسٱلٱن د اْسفهوݩ)، قٱزاق مهٱلٛٱ (د گورگان)، گلرجی مهٱلٛٱ (باٛئشٱئر)، مهٱلٛٱ یٱهۊدیا بۊشاٛئر نوم نؽایٱ بینٱ.

گتویا نومدؽار یٱهۊدی نشی[آلشتکاری]

مهٱلٛٱیا یٱهۊدی نشی نومدؽار:


سرچشمٱ[آلشتکاری]