شائٱنشایی هٱخامنشی

د ڤیکیپدیا، دونسمنامٱ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شٱئرآڤیشتاٛئیا نوئاتری آسؽا ٱفتاونشیݩ
مؽنجا گلالؽا، سۊمر، ٱکد، آشۊر، بابل
هٱتیا، هیتی یا، لیدیٱ
عیلٛام، اۊرارتۊ، ماننایی یا، ماد، هٱخامنشی
اْمپراتۊریا/ شٱئریٛا
سۊمر: اۊرۊکاۊراْریدۊ
کیشلاگاشنیپۊرٱکد
بابلایسیناومۊری - کٱلدانی
آشۊر: آسۊر، ناٛینڤا، نۊزی، نمرۊد
عیلٛامیاشۊش
هۊریامیتانی
کاسی‌ یااۊرارتۊ
گات شماری
شایا سۊمر
شایا عیلٛام
شایا آشۊر
شایا بابل
شایا ماد
شایا هٱخامنشی
زڤوݩ
جانڤشت مؽخی
آرامیهۊری
سۊمریٱکدی
مادی
عیلٛامی
ڤیردؽاریٛا میٛنجا گلالیٛا
اْنۊما اْلیش
گیلٛ گٱمشمٱردۊخ
نیبیرۊ
شائٱنشایی هٱخامنشی
𐎧𐏁𐏂

Xšassa  
«شائٱنشایی»

۵۵۰ ن.ز. –۳۳۰ ن.ز.
 

درٱفش ڤیژٱ کۊرش گٱپ

شائٱنشایی هٱخامنشی د گٱپتریݩ باو خوش زؽر فٱرموݩ

داریۊش گٱپ (۵۲۲ ن.ز. تا ۴۸۶ ن.ز.)

پاتٱخت بابل (پاتٱخت ٱسلی), پاسارگاد، هگمٱتانٱ، شۊش، پارسه
زڤوݩ(یا)
دین مٱزدیسنا، آئین بابلیدریک، سیگل
دۉلت پاتشایی
شاه یا شائٱنشا
 - ۵۵۹–۵۲۹ ن.ز. کۊرش گٱپ
 - ۳۳۶–۳۳۰ ن.ز. داریۊش سئم
گات ڤیرگارمٱن گات دمادار
 - ڤرؽسایئن پارسؽا ۵۵۰ ن.ز.
 - تٱسخیر لٛیدیٱ ۵۴۷ ن.ز.
 - تٱسخیر بابل ۵۳۹ ن.ز.
 - تٱسخیر مسر ۵۲۵ ن.ز.
 - جٱنڳؽا اؽروݩ ۉ یۊنان ۴۹۹–۴۴۹ ن.ز.
 - فٱت ڤدٱس اْسکٱندٱر ۳۳۰ ن.ز.
جاگٱپی
 - ۵۰۰ ن.ز. ۵,۵۰۰,۰۰۰کیلۊمتر چارسیک (۲٬۱۲۳٬۵۶۲مایل چارسیک)
 - ۴۸۰ ن.ز. ۸,۰۰۰,۰۰۰کیلۊمتر چارسیک (۳٬۰۸۸٬۸۱۷مایل چارسیک)
نفۊس
 - جاگٱپی ۵۰۰ ن.ز. ۱۷ ملٛیوݩ تا ۳۵ ملٛیوݩ 
دئما د ڤ
نوئا د ڤ
شائٱنشایی ماد
اْمپراتۊری بابل نۊ
لٛیدی
دۊدموݩ بیس ۉ شٱشم مسر
پاتشایی گندهاره
سوغد
ماساگتؽا
پادشایی مٱقدۊنیٱ
دۊدموݩ بیس ۉ هٱشتم مسر
ایساْ بٱئرجایی د  Pakistan

 India

 China

 Afghanistan

 Tajikistan

 Uzbekistan

 Kazakhstan

 Turkmenistan

 Oman

 United Arab Emirates

 Iran

 Azerbaijan

 Armenia

 Georgia

 Russia

 Turkey

 Cyprus

چوٙأ:Country data Bulgaria

 Greece

 Macedonia

 آلبانی

 Ukraine

 Romania

 Moldova

 Iraq

 Kuwait

 Saudi Arabia

 Jordan

 Syria

 Lebanon

 Palestine

 Israel

 مئصر

 Libya

 Sudan

 Ethiopia

چوٙأ:Country data Eritrea

شائٱنشایی هٱخامنشی (پارسی دمادار: Xšāça، «شائٱنشایی» - ۵۵۰–۳۳۰ نوئا زارۊ)، نومدؽار ڤ اْمپراتۊری پارس د نیسموݩ ٱفتاونشیݩ، یاٛ شائٱنشایی دمادار اؽرونی بی کاْ ڤ دٱس کۊرش گٱپ رٱڤٱندؽاری بی. اؽ دۉلٱت تٱقریبٱن هٱمٱ جهوݩ موتمٱدن او رۊز ناْ د ڤٱر مؽگرت ۉ د اؽ ری، شائٱنشایی هٱخامنشی ٱڤلی ۉ تٱنڳؽا هکۊمٱتؽ بی کاْ هٱمٱ جهوݩ ناْ سی بؽشتر د دۊ سدٱ یاٛپارچٱ کرد. اْمپراتۊری اؽروݩ د اۉج گوستٱردٱ خوش د سال ۴۸۰ نوئا زارۊ هٱشت ملٛیوݩ کیلٛۊمتر چارسیک، د درٱ سند د هند تا گلال نیلٛ د مسر ۉ راسگٱ بنغازی د لٛیبی ایسنی ۉ د گلال دانۊب د اورۊپا تا آسؽا مٱرکزی، جاگٱپی داشت کاْ ڤٱ ناْ کرد ڤ ڤلٱتریݩ اْمپراتۊری دمادار ڤیرگار جهوݩ .



سرچشمٱ[آلشتکاری]

  1. Greek and Iranian, E. Tucker, A History of Ancient Greek: From the Beginnings to Late Antiquity, ed. Anastasios-Phoivos Christidēs, Maria Arapopoulou, Maria Chritē, (Cambridge University Press, 2001), 780.
  2. Windfuhr, Gernot. "IRAN vii. NON-IRANIAN LANGUAGES (1) Overview – Encyclopaedia Iranica" (in en). Encyclopedia Iranica. http://www.iranicaonline.org/articles/iran-vii1-non-iranian-languages-overview-. Retrieved 8 February 2017. "Elamite as one of the official languages of the Achaemenid court was still widely spoken in the southwest." 
  3. Josef Wiesehöfer, Ancient Persia, (I.B. Tauris Ltd, 2007), 119.