سأرآسوٙنە

ڤئ خئر ئومایتوٙنە ڤیکیپئدیا لۊری مینجایی ئی بألگە، بألگە زوٙن لۊری مینجاییە کئ شومانیا می توٙنیت نیسئسە یا لۊری مینجایی خوتوٙنە د ئیچە ئضاف بأکیتوٙ ۲۲ فئڤریە ۲۰۱۶, دۊشأمە تا ئیسئ ۵٬۰۵۳ تا گوتار ها دئش آشنا بیئن ڤا دوٙنئسمأنوٙمە آشنا بییئن ڤا ڤیرایئشکاری کاریا أنجوم بییئنی سیاسأتیا و رأنئموٙنیا نومگە ألئفبایی گوتاریا نوسقە تیلیفوٙن هومرا ::::::::::::: زون نامه لوری

گوتار گولە ڤورچئ بیە کوٙمأرە ڤولات آذأربایئجان (ڤئ تورکی آذأری: Azərbaycan Respublikası) گأپتئری ڤولات قأفقازە کئ ھاد گوڤاردأگا ئوروٙپا و آسیا ھارگە أفتونئشین و لا دأریا خأزأر . پاتأخت ڤولات آذأربایئجان شأر باکوٙە. ڤولاتیا ئیران کئ ھا د ھارگە، أرمأنئستان و تورکیە کئ ھان د أفتونئشین، گورجئستان کئ ھا د شومال أفتونئشین و روٙسیە کئ ھا د شومال آذأربایئجان ھومسایا ئی ڤولاتئن. ھأمچئنی ئی ڤولات ڤا ڤولاتیا تورکأمأنئستان و قأزاقئستان د لا بال ئویی دأریا خأزأر مأرز ئویی دارە. نوفوٙس ئی ڤولات د سال ۲۰۱۲ نئزیک د ۹٫۱۲۵ مئلیوٙن کأس بییە. تولیت ناخالئص مینجاڤولاتی د ڤولات آذأربایئجان د ھأموٙ سال ھومبأراڤأر بییە ڤا ۷۲ میلیارد دولار(د پایە أرزایئشت نومدار) کئ بیشتئر د ۹۷ میلیارد دولار (ڤئ د پایە آز خأریئن) بییە. رأزئشت ڤولات آذأربایئجان فئرە دئمادار و ڤیرگارمأنە و ئی ڤولات أڤألی ڤولاتیە کئ ڤا یە کئ دوبیشتأر د نوفوٙسئش موسألموٙ ھین دئش ئوپئرا و تیارت ئوٙماە. کوٙمأرە ڤولات مأردوم کیخا آذأربایئجان کئ د سال ۱۹۱۸ رأڤأندیاری بی، د سال ۱۹۲۰ زایئشتی زیرنأخیز یأکاگئریجا شورأڤی بی. آذأربایئجا د سال ۱۹۹۱ زایئشتی د نۊ خودصئلادار بی. یئ گوری نئھا د خودصئلادار بییئنش، د روخ ڤأن جأن قأرە باغ کوسار، ھومساش أرمأنئستان راساگە قأرە باغ کوسار، و راساگە یا چارقئر ڤئنە و راساگە یا مینجا ڤئ چی کئرکی، یوٙخاری ئسکیپارا، بأرخوردارلی و سوفوٙلوٙ نە سی خوش گئرئت. کوٙمأرە ڤولات قأرە باغ د راساگە قأرە باغ رأڤأندیاری بی و تا ئیسئ أم ھیش ڤألی ھیچ ڤولاتی ڤئنە چی یئ گئل ڤولات خودصئلادار نأشناختە و ڤئ شیڤە دوٙژوٙرە ئیسئ أم یئ گئل د زیربأرجایا ڤولات آذأربایئجانە أر چی ڤئ شیڤە دوفاکتو نئھا د جأن یئ گئل ڤولات خودصئلادار بییە.↩ ھأنی ڤئ نئھاش ھی... ڤیردیاریا أمروٙز: دۊشأمە، ۲۲ فئڤریە ۲۰۱۶ زایئشتی ھومبأراڤأرە ڤا ۳ اسفند ۱۳۹۴ مالکأنوٙن أفتویی و ۱۳ جمادی‌الاول ۱۴۳۷ مالکأنوٙن مادیار روخ ڤأنیا ۱۹۵۸ - ڤا یأکاگئری مئصر و سوٙریە، کوٙمأرە ڤولات یأکاگئرئتە عأرأڤی رأڤأندیاری بی. ڤئ دی ئوٙمایە یا ۱۷۳۱ - روٙز ڤئ دی ئوٙمائن جورج ڤاشأنگتون(ھا د عأسگ)، سیاسأتکار و جأنیار ئمریکایی؛ یئ گئل د رأدیارکونیا ڤأضع آلیشت ئمریکا و أڤئلی سأرکوٙمأرە ڤولات ڤولاتچە یا یأکاگئرتە ئمریکا. ۱۷۸۸ - روٙز ڤئ دی ئوٙمائن آرتوٙر شوپئنھاڤئر، فیلسوٙف آلمانی. ۱۸۵۷ - روٙز ڤئ دی ئوٙمائن ھاینریش ھئرتز، سئریشت دوٙنئسمأن آلمانی؛ یأکا ھئرتز د SI سی شانازی ھا ڤئ نوم ڤئ . د دونیا رأتە یا ۱۵۱۲ - د دونیا رأتئن آمئریکو ڤئسئپوچی، دیارجوٙر و نأشقە ساز ئیتالیایی؛ ھومپئیڤأند ئمریکا سی شانازی ھا ڤئ نوم ڤئ. ۱۹۱۳ - د دونیا رأتئن فئردینان دو سورسور، زوٙن شئناس نوم دیار سوٙئیسی؛ ڤئ ڤا نوم بوٙأ زوٙن شئناسی نۊ نوم دیار بییە. → روٙز دئمایی – روٙز نئھا ← ڤیردیاریا فئڤریە – ڤیردیاریا بیشتئر...

دأرگایا دوٙنئسمأنیا پایه ڤولات شئناسی • ڤأرگە • زئشت شئناسی • جوٙنئڤأریا • آسارە شئناسی • زئمین شئناسی• سئریشت دونئسمأنی دوٙنئسمأنیا ڤئ کار گئرئتئنی ئموٙری • أنجومیار • سازیاری • کئسمیا • صأنعأت • ساموٙنگە دوٙنئسمأنیا آئم کومولە یأکی • ڤیرگار • نیسموٙن • دین • زوٙن شئناسی • سیاسأت • فألسأفە • ڤیرشئناسی رأزئشت و هونأر خألک نوم دیار • هونأر • رأزئشت • موٙسیقار • ڤارئسگأریا • ڤأرزئشت آیا دوٙنئسیت؟ ؟ لوٙئی ھأشتوم، پاتئشا فأرانسە، ئدئعا کار تاج و تأخت ئنگئلیس بی؟ مألأک عأبدولعأزیز، أڤئلی پاتئشا و رأڤأندیار پاتئشایی عأرأڤئستان سوعوٙدی ۱۸ گئل کور داشت؟ ڤاختئنایوٙکوٙت گأپتئریکئلۉ یأخیە کئ ھا د ڤولات ئیسلأند ؟

عأسگ هأفتە تافنئما ئڤ ئسبیدٙ د شأر ألیگوٙدأرز..

پوروجە یا هأنی ویکی هومبئری ڤیکی مئدیا ڤیکی مئتا ڤیکی سأرچئشمە ڤیکی کألیمە ڤیکی پورس ڤیکی خأڤأر ڤیکی کئتۉ ڤیکی جوٙرا ڤیکی دوٙنئسمأنیجا ڤیکی سأفأر ڤیکی رئسینە ڤیکیپئدیا ڤئ زوٙنا هأنی بیشتأر د 1000000 نیسئسە: English (ئینگیلیسی) • Nederlands (هولأندی) • Svenska (سوئدی) • Deutsch (آلمانی) • Français (فأرانسئ یی) • Italiano (ایتالیایی) • Русский (روٙسی) • Español (ئسپانیایی) • Tiếng Việt (ڤیئتنامی) • Polski (لأهئستانی) بیشتأر د 400000 نیسئسە: 日本語 (جاپونی) • Português (پورتأغالی) • 中文 (چینی) • українська (ئوٙکراینی) • Català (کاتالونی) • norsk bokmål (بوٙکمال نورڤئجی) • فارسی بیشتأر د 200000 نیسئسە: suomi (فأنلاندی) • Bahasa Indonesia (أندونئزی) • čeština (چئکی) • العربية (عأرأڤی) • 한국어 (کورئ یی) • Bahasa Melayu (مالئزی) • magyar (مأجاری) • српски / srpski (صئربی) • română (رومانی) • Türkçe (تورکی) • қазақша (قأزاقی) بیشتأر د 100000 نیسئسە: Esperanto (ئسپئرانتو) • Srpskohrvatski / Српскохрватски (صئربی کوروڤاتی) • slovenčina (ئسلوڤاکی) • dansk (دانمارکی) • Euskara (باسکی) • lietuvių (لیتوڤانی) • български (بولغاری) • עברית (عئبئری) • hrvatski (کوروڤاتی) • slovenščina (ئسلوڤئنی) • oʻzbekcha (ئوزبأکی) • eesti (ئستونی) • Հայերեն (أرمئنی) • Volapük (ڤئلاپوکی) • nynorsk (نۊ نورڤئجی) • galego (گالیسی) • Simple English (ئینگیلیسی سادە) • मुखपृष्ठ|हिन्दी (هئنی) • Latina (لاتین) • Ελληνικά (یوٙنانی) • Azərbaycanca (تورکی آذأری)