آستۊن لٛۏرسوݩ

د ڤیکیپدیا، دونسمنامٱ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Lorestan Province
آستۊن لٛۏرسوݩ
Province
Counties of Lorestan Province
Counties of Lorestan Province
Location of Lorestan Province in Iran
Location of Lorestan Province in Iran
Country  Iran
Region Region 4
Capital Khorramabad
Counties 11
جاگٱپی
 • جاگٱپی کول
۲۸٬۲۹۴ km۲ (۱۰٬۹۲۴ sq mi)
نوفۊس(۲۰۰۶)[۱]
 • نوفۊس کول ۱٬۷۱۶٬۵۲۷
 • تٱپسن نوفۊس
۶۱/km۲ (۱۶۰/sq mi)
راساگٱ گاتی IRST (یۊ تی‌ سی +۰۳:۳۰)
 • تۉسوݩ (DST) IRST (یۊ تی‌ سی +۰۴:۳۰)
Main language(s) Luri
HDI (2017) 0.779[۲]
high · 19th

آستۊن لٛۏرسوݩ (فورسی: استان لرستان ۉ هٱمچنیݩ، LURISTAN ، LURESTAN ، LORISTAN نیسسٱ مۊئٱ.)[۳] or Loristan),[۳] آستۊنی د ٱفتاونشیݩ ڤلات ایران د کۏیا زاگروس. جٱمیٱت آستۊن لٛۏرسوݩ د سال ۲۰۰۶, ۱/۷۱۶/۵۲۷ نٱفٱر تٱخمین زیٱ بیٱ. د سال ۲۰۱۴ جۏز مٱنتٱقٱ ۴ ایران بیٱ. مٱساهٱت آستۊن لٛۏرسوݩ ۲۸/۳۹۲ کیلٛۊمتر ٱ. شٱئریا موهم اؽ آستۊن, خورموئٱ، ڤرۊگرد، الٛیگودٱرز، دورۊد، کۊدٱشت، ٱزنا، الٛؽشتر، نۊرآباد ۉ پولدوختر هؽسن.

ڤلٛاتشناسی ۉ آو و هٱڤٱ[آلشتکاری]

شٱئرستان درٱ اٛناروݩ
هٱرسینیا لٛۏرسوݩ
دیجا کولی د اوشتورانکۊ

نوم لٛۏرسو ڤ مٱنی ڤلات لٛۏرؽا ٱ. ڤ مٱنی گٱفتر د ڤٱرگرتٱ قٱلی د ٱفتاونیشݩ ایران هومبٱراڤٱرٱ ڤا آستۊن ایلٛام. ڤ ڤوسئٱتی د هودۊد ۶۵۰ کیلٛۊمتر د لٛا شومال ٱفتاونشیݩ ۉ پایمو ٱفتاوزنوݩ د کرماشو تا فارس ڤا ٱرز ۱۸۰_۱۵۰ کیلٛۊمتر. اؽ ڤارگٱ بؽشتر شامل کۏیا فراٛ یٱ ک قٱلؽ د رشتٱ کۏیا زاگروس ٱن ک د شومال ٱفتاونشیݩ ڤ لٛا پایمو ٱفتاوزنوݩ کٱشسٱ.ڤارگٱ مؽنجاییش بلنڳیا فراٛ دارٱ ک هٱمیشٱ تٱقریبٱن پۊشسٱ د بٱرف ئٱن. ڤا رۉتر د ۴۰۰۰ متر ۉ بؽشتر. اؽی ڤارگٱ سٱرچشمٱ فراٛ د گلالؽا موهم ایران ئٱ چی: زایٱندٱ رۊد،جٱراهی، کارۊن، دز، کٱرخٱ. مٱهدۊدٱیا رۉتر د دٱشتؽیا هاسلخیز ۉ تٱپٱیا فرٱ ۉ ڤارگٱیا آو هٱردنی پۊشسٱ بيٱ. بلنڳتریݩ نۏقتاٛ آستۊن لٛۏرسوݩ قولٛٱاوشترانکۏ ڤ بلنڳی ۴۰۵۰ مترٱ. نمتریݩ نۏقتٱش د جونۊبی تریݩ نۏقتاٛ آستۊن ئٱ. تٱقریبٱن ۵۰۰ متر رۉتر د ری دٱریا. دامٱنؽیاش پوشسٱ د جٱنگٱلؽا بٱلٛی ڤا نارڤٱن، ٱفرا، گردکو، بايم هؽسن.[۴] ٱفتاونشیݩ لٛۏرسو شامل یاٛ سلسلٱ درٱدۊلؽیا هٱمیشٱ هاسلخؽز د مؽن کۏیا زاگرۏسٱ. پوشتکۏ ڤارگاٛ ٱ د دامٱنؽا ٱفتاونشیݩ رشتٱ کۏ کۉئر (کبیرکوه). پؽشکۏ ها د ٱفتاوزنوݩ کۉئر. اؽی ڤارگٱ د تۊل ٱڤایلعٱسر مٱفرٱغ تا نیماٛ قٱرن ساْم هزاراٛ نوئا میلاد زیستگا آیمؽیا بیٱ. د لٛٱهاز آو ۉ هٱڤایی اؽی آستون ڤ ساْ قٱل تٱقسیم مۊٱ. ڤارگٱیا کۊهستانی ڤا زمسوݩ سٱرد ۉ توئسوݩ موتٱدل د قٱبیلٛ: ڤرۊگرد، دورۊد، ٱزنا، نۊرآباد، الٛؽشتر. د ڤارگٱ مؽنجایی فٱسل بهار د مؽنجا فڤریٱ تا مؽنجا ماٛ تۊل مؽکٱشٱ. شٱرسوݩ خورموئٱ ها د اؽی ڤارگٱ. ڤارگٱیا جنۊبی د قٱبیلٛ پولدوختر ۉ پاپی تٱهت تٱسیر جٱریان آو ۉ هٱڤایی گٱرم خۊزسوݩ نٱن کاْ توئسونؽا گٱرم ۉ زمسونؽا نسبٱتٱن موئتٱدل دارٱن.[۵] اْقلٛیمش اومۊمٱن قاره ایی مٱرتۊب ڤا بارش زمسونی کاْ بؽشتر بٱرف ٱ. سی یٱ ک د مؽن دامٱنؽا ٱفتاونشیݩ زاگروس ۉ جنوب کۏیا ٱلبورز قرار گرتٱ بارش سالونٱ اؽ آستۊن بؽشتر د هٱر جا ایران ٱ. د خورموئٱ مؽانگین سالونٱ بارشؽا (۲۱اینچ) ۵۳۰ میلیمتر ٱ. د هالؽ ک مومکنٱ د بلنڳیا کوهسونی رۉتر د (۵۰اینچ) ۱۲۷۰ میلیمتر بۊٱ. ماه ژوئٱن تا سپتامبر مٱمۊلٱن کاملٱن هۏشک هؽسن‌. اما مۊئٱ انتزار داشت ک خورموئٱ ۴اینچ بارندگی د دسامبر ۉ ژانڤیٱ داشتۊٱ.د اؽی فٱسل تٱغییر دٱما فراٛ مابؽن شۉ ۉ رۊز هؽ. ڤ تۉر نمۊنٱ د خورموئٱ دٱما توئسوݩ هدۊدٱن هٱدٱقٱلش(۵۰فارنهایت) ۱۲ درجاٛ سانتیگراد تا هٱدٱکسٱر دٱما (۹۰ فارنهایت) ۳۲ درجاٛ سانتیگراد هؽ. د زمسوݩ اؽی هودۊد هٱدٱقٱل (۲۸ فارنهایت) ۲- درجاٛ سانتیگراد تا هٱدٱکسٱر(۴۶ فارنهایت) ۸ درجاٛ سانتیگراد‌.

بٱرکونۊن سیاسی[آلشتکاری]

لٛۏرسوݩ شامل یازٱ شٱئرستانٱ: ٱلٛیگۊدٱرز، ٱزنا، ڤرۊگرد، دلفوݩ، دورۊد، خورموئٱ، کۊدٱشت، سلسلٱ، پول دوختر، چگنی ۉ د ۲۰۱۳ رۊمشکوݩ.[۶][۷]

د لٛا چٱپ نٱقشٱ شٱئرستوݩ کۊدٱشت کوت بیٱ ڤ شٱئرستوݩ رۊمشکوݩ ۉ شٱئرستوݩ کۊدٱشت کوچکتر بیٱ.[۷]

سراسرنما خورمۊٱ
سراسرنما ڤرۊگرد

ڤیرگار[آلشتکاری]

زۊن ڤ فٱرهٱنڳ[آلشتکاری]

زۊنیا لٛۏری بالاگریڤٱیی٬لٛۏری منجایی٬لٛۏری لٛٱکی ڤ لٛۏری بٱخڌیاری زۊن ۹۰٪ د خٱلک لٛۏرسوݩٱ

رٱتݩ ۉ اۊمایݩ[آلشتکاری]

رٱهزهشت ۉ مٱردم[آلشتکاری]

سرچشمٱ[آلشتکاری]

  1. [۱][permanent dead link] National Census 2006
  2. "Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab" (in en). https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/. 
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ "Luristan (Lorestan) Province". Iran Visitor. Archived from the original on 23 March 2016. http://www.iranvisitor.com/city-guides/luristan-guide. Retrieved 19 March 2016. 
  4. "Archived copy". Archived from the original on 2014-07-14. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/348190/Lorestan. Retrieved 2014-07-10.  Lorestan region
  5. [۲] Lorestan Land of Culture and Civilization
  6. "Rumeshkhan: Governance" (in fa). Lorestan province. Archived from the original on 26 September 2015. http://www.ostan-lr.ir/Index.aspx?page_=form&lang=1&sub=11&tempname=RomoshkanMain&PageID=235. 
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ "وزارت کشور شماره ۱۰۶۲۲۸/ت۴۹۲۴۳هـ" (in fa). Laws and Regulations Portal of the Islamic Republic of Iran. 26 May 2013. Archived from the original on 28 September 2015. http://law.dotic.ir/AIPLaw/imageandtextview.do?reqCode=imageAndTextView&lawId=205866&isLaw=0.